Anaïs Barbeau-Lavalette heeft haar moeders moeder, Suzanne, nooit gekend. Om te achterhalen waarom haar grootmoeder haar man en twee jonge kinderen verliet huurt ze een privédetective in. De vrouw die vluchtte is een intrigerend portret van Suzanne, die opgroeide tijdens de crisis van de jaren dertig, lid was van een invloedrijke groep dissidente kunstenaars, onvermoeibaar streed voor vrouwenemanc
Onderwerp
Vrouwenemancipatie
Titel
De vrouw die vluchtte
Auteur
Anaïs Barbeau-Lavalette 1979-
Vertaler
Katelijne De Vuyst
Taal
Nederlands
Oorspr. taal
Frans
Oorspr. titel
La femme qui fuit
Uitgever
Amsterdam: Em. Querido's Uitgeverij, 2018
328 p.
ISBN
9789021408590 (paperback)

Besprekingen

'Wat mijn oma deed, was háár manier om te overleven'

Geen vrouw die meer wordt veracht dan een moeder die haar nest in de steek laat. De Canadese Anaïs Barbeau-Lavalette schilderde echter een aandoenlijk portret van haar grootmoeder, die als jonge kunstenares brak met haar kinderen.

'Je gedichten slapen diep in je zakken. Mousse kwijlt in je hals. Je zuigt het leven van anderen op, maar hebt geen idee hoe je het jouwe moet opbouwen.'

De persoon die wordt toegesproken is de Canadese kunstenares, dichteres en anarchiste Suzanne Meloche. Als Meloche 20 is - in 1947 - verhuist ze van Ontario naar Québec. Daar sluit ze zich aan bij de radicale beweging van De Automatisten, een surrealistische kunststroming. De maatschappelijke context is er een van onderdrukking. De Engelstaligen domineren de Franstaligen. De kerk beteugelt het volk, en maant vrouwen aan om vooral veel kinderen te krijgen.

In dat gespannen klimaat schrijven de kunstenaars hun fameuze manifest Refus global, waarin ze de beklemmende burgerlijke normen en waarden verwerpen. Suzanne Meloche ondertekent, maar laat haar naam naderhand schrappen. Ze vind de tekst 'slecht geschreven'. Een detail misschien, maar het geeft een idee van wie ze was: een vrouw die geen compromissen sloot.…Lees verder

Hoe verwoord je, nuanceer je de wrok die je koestert jegens je grootmoeder (Suzanne, 1926-2009), die er in 1952 van doorging zonder haar kinderen: de driejarige Manon en baby François. Hun vader, kunstschilder Marcel Barbeau, is dan al verdwenen. Die speurtocht naar dat familiale verleden, naar de sociale context, naar schuld en boete, dat is de uitdaging die de Canadese romancière en cineaste (1979) hier aangaat. De reconstructie van Suzannes dwalende levensloop toont een vrouw met vrijheidsdrang, die op de vlucht voor benepenheid verzeild raakt in anarchistische kringen en die naar zichzelf blijft zoeken. Biografie en tijdsdocument ineen. Deze aangrijpende geschiedenis van botsende emoties gesitueerd in het gelaagde perspectief van individuele keuze tot ideologische diversiteit. Als moeder Manon en haar dochter Anaïs in 2006 dan eindelijk aankloppen bij oma Suzanne, ontaardt ook die ontmoeting in een anticlimax. Alweer de aansluiting gemist! Dankzij het inlevend uitserveren van them…Lees verder